Bij RadingSpoor zijn veel zandlocs te vinden. Niet alleen op het spoor, maar ook in het embleem. Bij clubdagen en andere dagen zijn regelmatig zandlocs te zien op spoor 3½", 5" en de 7¼" baan. In de jaren 80-82 van de vorige eeuw is in de Modelbouwer door Vos een hele beschrijving gegeven van bouw van de smalspoorloc "Gea" naar het model van de "Gezina".

Van een van de leden van Radingspoor kreeg ik het advies om deze loc eerst maar eens te gaan bouwen voordat ik aan de gang ging met de bouw van een wat meer ingewikkeld model.

 

Zandlocs

De zandlocomotieven werden veelvuldig gebruikt door aannemers.

Het model

Het oorspronkelijk ontwerp en de beschrijving in de Modelbouwer betreft een locomotief voor spoor 3½". Als vingeroefening heb ik het ontwerp grotendeels in OnShape omgezet naar een 5" ontwerp.

Het advies om eerst aan de slag te gaan met een simpeler model dan de NS8500 heb ik ter harte genomen. Ik ben in ieder geval begonnen met de bouw van deze locomotief om meer ervaring op te doen met het bouwen van een locomotief. Of het uiteindelijk tot een afgebouwde loc komt moet de toekomst uitwijzen.

Wielen

Via marktplaats was ik goedkoop gekomen aan een 110mm stuk St52 as. Aangezien ik een goede lintzaag machine heb, heb ik plakken gezaagd voor de wielen. Daarna Heb ik de wielen op de draaibank gedraaid.

Voor het draaien heb ik een paar goede wisselplaatjes aangeschaft. Dit bleek essentieel bij het draaien met een mooi eindresultaat. Bij het draaien kwam toch ook wel het nadeel van St52 naar voren en wel de behoorlijk lange spanen. De draaibank heb ik regelmatig moeten stopzetten omdat ik teveel last had van de lange spanen.

Nadat de wielen vlak gedraaid waren, de voorkamer had uitgedraaid en het gat voor de as had aangebracht heb ik op de freesbank de gaten geboord. Hiervoor heb ik een opspanplaat gemaakt met in het midden een as. De opspanplaat heb ik vastgezet op de freestafel. Op de plaat kon ik het wiel fixeren met twee spanplaten.  Als eerste heb ik zo eerst de gaten voor de drijf en koppelstang pennen gemaakt in alle wielen. Hiervoor heb ik de freestafel in X en Y richting vastgezet. De afstand tussen hart as en drijf en koppelstang pennen zijn hierdoor overal gelijk. De gaten daarna heb ik vervoilgens aangebracht.

Vervolgens heb ik in de draaibank ook een opspanhulpstuk gemaakt. Hiermee kon ik de wielen op de draaibank vastzetten en heb ik het profiel van de wielband ruw aangebracht. Het uiteindelijke profiel breng ik aan wanneer de wielen op de assen zitten.

Wielaslagers

De wielaslagers realiseer ik met kogellagers. De axle box maak ik van staal evenals de schenen. De axle box verwacht ik maar weinig te bewegen tussen de schenen en denk dat dit voldoende is. 

 

Frame

De locomotief heb ik getekend in onshape. Delen van het frame heb ik als dxf files geexporteerd. Deze delen hebn ik bij snijdenmetwater uit Rijssen laten snijden. Een eerste stap

He frame zet ik in elkaar met 15x15x3 hoekijzer. Dit heb ik aangeschaft bij Sauerbier. Eerst heb ik de gaatjes geboord in het hoekijzer waarna ik in de framedelen de gaatjes heb overgenomen. Met M2 boutjes heb ik het fraem tijdelijk in elkaar gezet.Zo kan ik verdere bewerkingen nog eenvoudig en nauwkeurig uitvoeren zoals de cilinder bevestiging, de scheenbevestiging en de gaten voor de remmen.